मुंबई, दि. २९ ऑक्टोबर (प्रतिनिधी): राज्यातील सर्वात मोठ्या आणि महत्वाच्या मुंबई महानगरपालिकेच्या २२७ जागांसाठी होणाऱ्या निवडणुकीची आरक्षण सोडत ११ नोव्हेंबर २०२५ रोजी काढण्यात येणार असल्याचे राज्य निवडणूक आयोगाने जाहीर केले आहे.
राज्यातील २९ महापालिकांपैकी मुंबई महापालिकेला वगळून उर्वरित २८ महापालिकांच्या आरक्षण सोडतीचा कार्यक्रम यापूर्वीच जाहीर झाला होता. मात्र मुंबई महापालिकेच्या सोडतीबाबतचा कार्यक्रम बुधवारी सायंकाळी प्रसिद्ध करण्यात आला.
या निवडणुकीत “एक वॉर्ड – एक नगरसेवक” अशी कार्यपद्धती राबविण्यात येणार आहे. एकूण २२७ जागांपैकी
अनुसूचित जातींसाठी १५,
अनुसूचित जमातींसाठी २, आणि
इतर मागासवर्गीयांसाठी ६१ जागा आरक्षित असतील.
याशिवाय, एकूण ५० टक्के म्हणजे ११४ जागा महिलांसाठी राखीव ठेवण्यात येणार आहेत.
सर्वोच्च न्यायालयाच्या आदेशानुसार स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुका ३१ जानेवारी २०२६ पूर्वी पूर्ण करणे बंधनकारक आहे, असे राज्य निवडणूक आयोगाने स्पष्ट केले आहे.
राज्य शासनाच्या नगरविकास विभागाने ९ ऑक्टोबर २०२५ रोजी प्रसिद्ध केलेल्या अधिसूचनेनुसार, एक सदस्यीय प्रभाग प्रणाली लागू करण्यात आली आहे. त्यामुळे आगामी निवडणूक ही या प्रणालीअंतर्गत पहिली निवडणूक ठरणार आहे.
मुंबई महापालिकेच्या आरक्षण सोडतीची प्रतीक्षा गेल्या काही महिन्यांपासून राजकीय पक्ष, इच्छुक उमेदवार आणि नागरिकांना लागून राहिली होती. आरक्षण निश्चित झाल्यानंतर राजकीय पक्षांना उमेदवार निवड, प्रचार आराखडा आणि निवडणूक रणनीती ठरविणे सोपे होणार आहे.
आरक्षण सोडतीचा कार्यक्रम:
३० ऑक्टोबर – ३ नोव्हेंबर: आरक्षित जागांची संख्या निश्चित करून राज्य निवडणूक आयोगाकडे प्रस्ताव सादर.
६ नोव्हेंबर : आरक्षण सोडतीची सूचना वृत्तपत्रांत प्रसिद्ध.
११ नोव्हेंबर : प्रत्यक्ष आरक्षण सोडत.
१४ नोव्हेंबर : प्रारूप आरक्षण प्रसिद्ध करून हरकती व सूचना मागविणे.
२० नोव्हेंबर : हरकती व सूचनांसाठी अंतिम मुदत.
२१ ते २७ नोव्हेंबर : सुनावणी व निर्णय प्रक्रिया.
२८ नोव्हेंबर : अंतिम आरक्षण शासन राजपत्रात प्रसिद्ध होणार.
राज्य निवडणूक आयोगाच्या या कार्यक्रमानंतर मुंबई महापालिकेच्या निवडणुकीची प्रक्रिया गती घेणार आहे. यानंतर निवडणुकीचा कार्यक्रम जाहीर झाल्यावर कोणत्या आघाडीचा झेंडा मुंबई महानगरपालिकेवर फडकेल, याकडे संपूर्ण राज्याचे लक्ष लागले आहे.